حسابداري,گزارش كارآموزي,پروژه مالي,پايان نامه
سوئیفت یک شبکه بین‌المللی ارتباط مالی بین بانکی است که تسهیلات و خدماتی ویژه­ای را از طریق مراکز رایانه‌ای در سراسر دنیا ارائه می­دهد.[۱] سوئیفت در واقع مخفف کلمه (Society Worldwide Interbank Financial Telecommunication) است که به فارسی می­توان آن‌را به «جامعه جهانی ارتباط بین بانکی» ترجمه کرد.[۲]
این سیستم، به‌صورت چند کاربره است و مؤسسه آن به‌صورت شرکت تعاونی اداره می­شود. بانک­های عضو، در آن دارای سهام بوده و در سود مؤسسه سهیم هستند. سوئیفت راه مطمئنی برای تبادل انواع پیغام‌ها، سفارش خرید، فروش، رساندن راهنمایی‌هایی جهت نحوه تحویل، ارسال یا موارد مشابه است. هدف اولیه از ایجاد سوئیفت، جایگزینی روش‌های ارتباطی غیر استاندارد کاغذی و یا انتقال پیام از طریق تلکس در سطح بین‌المللی با یک روش استاندارد جهانی بود؛ اما از بدو تأسیس تا به‌حال دچار تحول اساسی در روش‌ها و مکانیزم‌های مورد استفاده خود گردیده است.[۳]
قبل از به‌وجود آمدن سوئیفت، مبادلات پولی در سطح بین‌المللی از امنیت، اطمینان و استاندارد لازم برخوردار نبود و در این زمینه، خلأ وسیعی احساس می­شد. به‌دنبال این احساس، که سرویس مالی بین‌المللی دارای استاندارد بسیار بالا از لحاظ ایمنی و قابلیت اطمینان نبوده است، بررسی­ها و مطالعات اولیه آن توسط اداره­ای در مرکز بلژیک با پشتیبانی ۲۳۹ بانک از ۱۵ کشور انجام شد. هدف از این مطالعات، تسهیل ارتباطات اطلاعاتی که در سراسر دنیا پخش شده و ایجاد یک زبان مشترک و استاندارد برای نقل و انتقال مالی بین‌المللی بوده است. سرانجام، سوئیفت در سال ۱۹۷۴ با حضور اعضای اصلی و شرکا از ۱۷ کشور جهان و با ۵۰ مشتری بنیان­گذاری شد و مرکز آن در بروکس قرار داشت. در سال ۱۹۷۵، قوانین امنیتی و اعتباری سوئیفت وضع شد و اعضای مالی پشت صحنه سوئیفت تعیین شدند. در این زمان، ۵۱۰ مشتری از ۱۷ کشور عضو شدند؛ ولی پیغام مالی رد و بدل نشد. در سال ۱۹۷۶، اولین مرکز عملیاتی سوئیفت راه‌اندازی شد و در سال ۱۹۷۷ آلبرت پرنس بلژیک اولین پیغام را از طریق سوئیفت ارسال کرد. در سال ۱۹۸۰ برای اولین بار پای کشورهای آسیایی به سوئیفت باز شد و کشورهای هنگ کنگ و سنگاپور به‌عنوان پیشتاز کشورهای آسیایی شروع به فعالیت و کار با سوئیفت کردند. در حال حاضر بالغ بر ۱۸۷ کشور و ۶۰۰۰ بانک و مؤسسه مالی در سراسر دنیا عضو شبکه سوئیفت هستند. هسته اصلی آن در کشور بلژیک می­باشند و کشورهای آمریکا، هلند، هنگ کنگ و انگلیس به‌عنوان مراکز پشتیبان مشتریان هستند.[۴]
مکانیزم عمل سوئیفت[۵]
فرض کنید یک فروشنده و یک خریدار می­خواهند یک معامله تجاری را از طریق اینترنت انجام دهند؛ برای این کار از گواهینامه دیجیتالی (Indentures)[6] که توسط بانک صادرشده، استفاده می‌کنند. در این صورت مراحل زیر را دنبال می­شود.
۱. خریدار، یک سفارش خرید را از طریق شبکه اینترنت صادر می­کند.
۲. فروشنده نیاز دارد که هویت خریدار و همچنین گواهینامه و درخواست او، تضمین، تصدیق و اعتبار­یابی شود.
۳. خریدار، سفارش خرید خود را از طریق Trust Act[7] گواهی و ارسال می­کند.
۴. Trust Act از بانک مربوطه، اعتبار و تصدیق هویت مشتری را در خواست و به‌طور هم‌زمان Trust Act، صحت و سقم هویت دو بانک را با Indentures بررسی می­کند.
۵. زمانی‌که اعتبار اخذشد، Trust Act سفارش تضمین‌شده و تصدیق‌شده را به فروشنده منعکس می­کند. بنابراین فروشنده می­تواند به آن اعتماد نماید.
۶. فروشنده یک رسید به خریدار می­دهد؛ در نتیجه، خریدار یک رسید تضمین‌شده از فروشنده قابل اطمینان دارد.
۷. Trust Act، یک ثبت زمانی از همه پیغام‌ها را حفظ می­کند.
۸. پس از یک مرحله، کلیه نقل و انتقالات پیام‌ها مبادله و ثبت می­شود.
کاربران سوئیفت[۸]
کاربران سوئیفت به سه دسته تقسیم می­شوند:
۱. عضو (سهام‌داران)؛ اعضا، شامل بانک‌ها، دلالان واجد شرایط، واسطه­های معالات بازرگانی و سهام مؤسسات سرمایه­گذاری هستند.
۲. عضو جزء؛ یک سازمان که واجد شرایط لازم جهت عضویت در سوئیفت است و بیش از ۵۰ درصد سهام آن به‌طور مستقیم و یا ۱۰۰ درصد سهام آن به‌طور غیر مستقیم در اختیار یک عضو سوئیفت هست. یک عضو جزء باید کاملا تحت کنترل مدیریتی اعضا باشد.
۳. شرکا؛ شامل دلالان و واسطه­هایی که در زمینه سهام، اراق و مسائل مالی مربوطه فعالیت دارند، مؤسسات سپرده‌گذاری و تسویه (نقل و انتقال بانکی) مرکزی، دلالان پول، شرکت خدماتی امانات، مؤسسات تجاری، مؤسسات مالی غیر سهامی، دفاتر نمایندگی، صادرکنندگان چک‌های مسافرتی و … هستند.
مزایای استفاده از سوئیفت[۹]
استفاده وسیع از شبکه جهانی سوئیفت، به‌واسطه دارا بودن مزایای زیاد، در بانکداری بین‌المللی، به‌شرح زیر است:
قابلیت اطمینان؛ سیستم پیام‌رسانی سوئیفت، قابل اطمینان (Reliable) است؛ به‌طوری‌که از تاریخ شروع فعالیت سوئیفت، در سال ۱۹۷۷ تاکنون حتی یک پیام مالی بین بانکی مخدوش یا گم نشده است؛ بنابراین به‌جرأت، می­توان بیان داشت که براساس عملکرد سی سال گذشته سیستم جهانی سوئیفت، تقریبا صددرصد پیام­های ارسالی و دریافتی از مبدأ تا مقصد بدون هیچ­گونه اشکال و دخل و تصرفی مبادله خواهد شد.
ایمنی سیستم؛ از آنجا که اکثر پیام­های بانکی، تعهدآور بوده و منشأ مالی دارد، امنیت (Security) انتقال آنها از اهمیت ویژه­ای برخوردار است و شبکه جهانی سوئیفت، با بهره­گیری از جدیدترین پدیده­های تکنولوژیک، از لحاظ ایمنی در سطح بالایی قرار دارد. در راستای همین نکته، تنها افراد مجاز توانایی ورود به سیستم و استفاده از آن‌را دارند.
سرعت؛ نظر به این­که سیستم سوئیفت، از آخرین دست­آوردهای الکترونیک در زمینه ارتباطات استفاده می‌کند، ارسال هر پیام در ظرف چند ثانیه صورت می­گیرد. در این راستا، طول پیام (کوتاهی یا بلندی) و بُعد مسافت در ارسال پیام دخالتی ندارند.
استاندارد؛ استاندارد و یک‌نواخت بودن فرمت پیام­های ارسال،ی از طریق شبکه جهانی سوئیفت، امتیاز دیگر این سیستم است. سوئیفت، از یک زبان مشترک در امور بانکداری بین‌المللی استفاده می‌کند و مانند هر مقوله دیگر، زبان و اصطلاحات خاص خود را دارد؛ به‌طوری‌که تمام اصطلاحاتی که در این سیستم به‌کار گرفته می­شوند، برای همه طرف­های درگیر و استفاده‌کننده از قبل تعریف شده و آشنا هستند. این هم‌گونی پیام و استاندارد بودن فرمت آن­ها مانع از تفاسیر و برداشت­های گوناگون می­شود.
صرفه­جویی در هزینه؛ در حال حاضر، هزینه ارسال هر پیام ۳۲۵ کاراکتری حدود سه صدم یورو است. اگر حجم پیام­های یک بانک از حد نصابی بیشتر شود، این هزینه به‌میزان قابل توجهی تقلیل می­یابد. به‌علاوه، کارمزد دریافتی کارگزاران برای اجرای پیام­های سوئیفتی یا تلکسی متفاوت است و تقریبا کارمزد اجرای پیام سوئیفتی نصف کارمزد اجرای پیام تلکسی است.
قابلیت دستیابی؛ در دسترس بودن (Availability) سیستم سوئیفت در تمام ۲۴ ساعت شبانه­روز و در طول تمام ایام هفته، ماه و سال یکی دیگر از مزیت­های مهم این سیستم است. از آنجا که سوئیفت ارزان­تر، سریع­تر و مطمئن­تر از تلکس است، جایگزین تلکس شده است و فقط در مواردی که بانک گیرنده پیام، هنوز به عضویت سوئیفت در نیامده، به‌ناچار باید از تلکس جهت ارسال پیام بین بانکی استفاده نماید.

 


[۱]. صادقی، مهدی و نوری توپکانلو، زهرا؛ تجارت جهانی الکترونیک و فناوری اطلاعات، مشهد، سخن‌گستر، ۱۳۸۵، چاپ اول، ص۲۹۰.
[۲]. زمانی فراهانی، مجتبی؛ پول، ارز و بانکداری، تهرا ن، ترمه، ۱۳۸۶، ویرایش سوم، ص۱۱۰.
[۳]. صادقی، مهدی و نوری توپکانلو، زهرا؛ پیشین.
[۴]. معاونت برنامه‌ریزی و امور اقتصادی؛ انتقال الکترونیکی وجوه و بانکداری الکترونیکی، تهران، میزان، ۱۳۸۴، چاپ اول، ص۹۰ و خلعتبری، فیروزه؛ مجموعه مفاهیم پولی و بانکی و بین المللی، تهران، شباویز، ۱۳۷۱، چاپ اول، ص۹۹۷.
[۵]. صادقی، مهدی و نوری توپکانلو، زهرا؛ پیشین، ص۲۹۷.
[۶]. Indentures، یک نوع نرم‌افزار مخصوص در شبکه اینترنتی است که برای بررسی جوانب امنیتی پیغام‌های مؤسسات در شبکه سوئیفت طراحی شده است.
[۷]. Trust Act، به‌معنای گواهی عملیات (اعتماد عملیات) بوده و یک سایت اینترنتی برای موسسات است که از طریق سرور Trust Act مسائل امنیتی را بررسی می‌نماید.
[۸]. معاونت برنامه ریزی و امور اقتصادی؛ پیشین، ص۹۳-۹۵.
[۹]. زمانی فراهانی، مجتبی؛ پیشین، ص۱۱۰- ۱۱۲.

اگرمطالب سایت برایتان مفید بود لطفا با کلیک بر رو مثبت 1 در سمت چپ سایت به ما امتیاز دهید

مطالب مرتبط با این موضوع :

دیدگاهی بگذارید


*****تبلیغات*****

ما را دنبال كنيد
خوراک سایت

  • آرشیو ماهانه

  • لینک دوستان

  • محبوب ترين نوشته ها

  • برچسبها